ADC12 پرمصرفترین آلیاژ آلومینیوم در ریختهگری تحت فشار (دایکست) در جهان است. این آلیاژ در استاندارد ژاپنی JIS H 5302 تعریف شده و به دلیل سیالیت بالا، پایداری ابعادی و قیمت مناسب، انتخاب اول بسیاری از قطعهسازان است.
ترکیب شیمیایی ADC12
| عنصر | درصد وزنی |
|---|---|
| سیلیسیم (Si) | ۹٫۶ تا ۱۲٫۰ |
| مس (Cu) | ۱٫۵ تا ۳٫۵ |
| آهن (Fe) | حداکثر ۱٫۳ |
| روی (Zn) | حداکثر ۱٫۰ |
| منگنز (Mn) | حداکثر ۰٫۵ |
| نیکل (Ni) | حداکثر ۰٫۵ |
| منیزیم (Mg) | حداکثر ۰٫۳ |
| قلع (Sn) | حداکثر ۰٫۳ |
چرا ADC12 اینقدر پرکاربرد است؟
- سیالیت عالی: سیلیسیم بالا امکان پر شدن قالبهای پیچیده و جدار نازک را فراهم میکند.
- استحکام و ماشینکاری مناسب: مس موجود، سختی و قابلیت تراشکاری قطعه را بهتر میکند.
- مقاومت در برابر چسبیدن به قالب: آهن در محدوده مجاز از جوش خوردن مذاب به قالب فولادی جلوگیری میکند.
آلیاژهای معادل
ADC12 از نظر ترکیب به آلیاژ آمریکایی A383 و آلیاژ اروپایی AlSi11Cu3 نزدیک است. در عمل، تطبیق دقیق باید با مقایسه جدول آنالیز و نیاز قطعه انجام شود.
کاربردها
پوسته گیربکس و کلاچ، براکتهای موتور، قطعات لوازم خانگی، بدنه ابزارهای برقی و پمپها از کاربردهای رایج ADC12 هستند. این آلیاژ برای قطعاتی که به عملیات حرارتی یا انعطافپذیری بالا نیاز دارند مناسب نیست؛ در این موارد آلیاژ A356 گزینه بهتری است.
شمش ADC12 یکی از گریدهای تولیدی الماس آلومینیوم است. جدول آنالیز را ببینید یا برای استعلام قیمت شمش ADC12 تماس بگیرید.
نکات ذوب و ریختهگری ADC12
ADC12 معمولاً در دمایی بین حدود ۶۴۰ تا ۶۸۰ درجه سانتیگراد برای تزریق آماده میشود؛ دمای دقیق به ضخامت قطعه، طول مسیر جریان و طراحی قالب بستگی دارد. نگهداری مذاب در دمای بیش از حد، جذب هیدروژن و تشکیل اکسید را افزایش میدهد و عمر قالب را هم کوتاه میکند.
چون آهن در ADC12 مجاز است و از چسبیدن مذاب به قالب جلوگیری میکند، کنترل آن اهمیت زیادی دارد: آهن بیش از حد مجاز، ذرات سوزنی و شکننده ایجاد میکند و ماشینکاری و انعطافپذیری قطعه را کاهش میدهد. منگنز در مقدار مناسب، شکل این ذرات را بهبود میدهد. توجه به نسبت این دو عنصر در برگه آنالیز شمش، یکی از نکات مهم در خرید ADC12 است.
برگشتیهای کارگاه (راهگاه، پلیسه و قطعات معیوب) معمولاً همراه با شمش نو ذوب میشوند. هرچه سهم برگشتی بیشتر شود، آهن و اکسید مذاب بالاتر میرود؛ بنابراین بهتر است سهم برگشتی ثابت و کنترلشده باشد و مذاب پیش از تزریق گاززدایی و سربارهگیری شود.
پرسشهای رایج درباره ADC12
آیا قطعه ADC12 را میتوان عملیات حرارتی T6 کرد؟
معمولاً نه. قطعات دایکست ADC12 مقداری گاز حبسشده دارند که در دمای بالای عملیات انحلال منبسط میشود و تاول ایجاد میکند. برای قطعاتی که به T6 نیاز دارند، آلیاژ A356 و روشهای ثقلی یا کمفشار مناسبترند.
ADC12 قابل جوشکاری است؟
جوشکاری قطعات دایکست ADC12 به دلیل تخلخل گازی دشوار است و معمولاً توصیه نمیشود. اتصال این قطعات بیشتر با پیچ یا طراحی مونتاژی انجام میشود.
تفاوت ADC12 و ADC10 چیست؟
ADC10 سیلیسیم کمتر (حدود ۷٫۵ تا ۹٫۵ درصد) و مس بیشتر دارد؛ در نتیجه ماشینکاری بهتر و سیالیت کمی کمتری دارد. ADC12 برای قطعات جدار نازک و پیچیدهتر انتخاب رایجتری است.
ADC12 با A380 چه فرقی دارد؟
A380 سیلیسیم کمتر (حدود ۷٫۵ تا ۹٫۵ درصد) و مس بیشتری دارد؛ در نتیجه استحکام کمی بالاتر و سیالیت کمی کمتری از ADC12 دارد. ADC12 برای قطعات جدار نازک و شکلهای پیچیدهتر مناسبتر است و A380 در استانداردهای آمریکایی و قطعهسازانی که با این استاندارد کار میکنند رایجتر است. انتخاب نهایی باید با توجه به نقشه قطعه و نیاز مشتری نهایی انجام شود.
کیفیت شمش ADC12 را چطور بسنجیم؟
برگه آنالیز را با استاندارد JIS H 5302 مقایسه کنید، سطح شمش را از نظر سرباره و آلودگی بررسی کنید و یک نمونه را بشکنید؛ سطح شکست باید یکنواخت و بدون حفرههای درشت باشد.




